Koroner Arter Hastalığı

Erkeklerde 40-45 Bayanlarda 55-65 yaşlarında en sık rastlanan hastalık grubudur. Halen Koroner Kalp hastalıkları dünyadaki ölüm nedenleri arasında birinci sırayı işgal ederler. Yurdumuzda halen 2,5 Milyon koroner arter hasta olduğu tahmin edilmektedir. 1 yılda yurdumuzda Koroner kalp hastalığına bağlı ölümlerin sayısı ortalama 160.000 kişidir.Özellikle sigara içilmesi, aşırı kilo,düzensiz yaşam şekli, katı yağlarla beslenme, aşırı hayvansal gıda tüketimi, hareketsizlik, aşırı alkol tüketimi , madde bağımlılığı, kötü huylu kolesterol yüksekliği, trigliserid yüksekliği, şeker hastalığı koroner arter hastalığı konusunda en önemli risk faktörleri arasında yer alır.

Genelde koroner damarın %50 sinden fazlası tıkanıncaya kadar ciddi bulgu vermez.Hastalarda yemekten sonra , ani ısı değişimlerinde, efor yapıldığında ortaya çıkan. 10-15 dakika süren ve dinlenmekle hafifleyip gecen Angina pectoris adı verilen boyuna, kollara, sırta vuran göğüs ağrıları olur. Diyabetli yani şeker hastalarında bu belirtilerden hiçbiri olmayabilir, hatta ilk bulgu myokard infaktüsü dahi olabilmektedir.

Kalp krızi yani enfaktüs çok daha kötü bir tablodur. Hastada soğuk terleme, ölüm korkusu, bulantı , dil altı hap almakla geçmeyen ve hafiflemeyen şiddetli göğüs ağrısı veya göğüste basınç hissi olur. Bu tip hastalar vakit geçirmeden koroner bakım ünitesine kaldırılmalıdır. Enfaktüs geçirmiş bir kişiye ilk 90 dakika içinde yapılacak acil angio ve stent konulması şahsın yaşamını büyük ölçüde kurtarabilmektedir. İlk 90 dakikadan sonra geçen her dakika kalpte gittikçe artan oranda doku ölümüne neden olmaktadır. İlk 90 dakika içinde balon-stent yapılamayacak hastalar kaldırıldıkları hastanede trombolitik tedavi denilen özel pıhtı eritici tedavi uygulanır.

Enfarktüs geçiren bir hastada ilk bir aylık ölüm oranı %7 civarındadır. (ilk dört saatte ölüm oranı % 10 ‘dur. Koroner bakım ünitesi olmayan yerlerde bu oran % 25 ‘tir.) Bu tip hastaların ilk krizi takiben hastanede kalış süresi herhangi bir komplikasyon gelişmediği sürece 7-8 gündür. Göreve dönüş için 3 aylık bir rehabilitasyon programı uygulanır; Göreve dönerken günlük çalışma saatleri kademeli olarak arttırılmalıdır.

Kalp krizi geçirilmesini takiben aradan 1 aylık bir süre geçtikten sonra hastanın 2 kat merdiveni dinlenmeden hızlı bir şekilde çıkmasını takiben herhangi bir şekilde göğüs ağrısı veya tansiyon değişmesi olmuyorsa her zamanki partnerleriyle cinsel ilişkiye girebilirler.